Trong kỷ nguyên kết nối vô tuyến hiện đại ngày nay, SAR điện thoại di động thường được đề cập đến trong các mục nghiên cứu thông số kỹ thuật hoặc hướng dẫn sử dụng. Mặc dù thường xuyên xuất hiện nhưng SAR vẫn là một trong những chỉ số bị hiểu sai nhất trong đồ điện tử tiêu dùng. Nắm vững kiến thức về SAR điện thoại di động là điều tất yếu để người dân có thể tiêu dùng thông minh, đưa ra những lựa chọn phù hợp nhất với sức khỏe và đời sống.
Xem thêm: Hồ sơ năng lực của Công ty Cổ phần phòng Thử nghiệm Phúc Gia
Vào năm 2026, tầm quan trọng của SAR điện thoại di động tại Việt Nam đã được chú trọng hơn, thông qua việc bắt buộc áp dụng QCVN 134:2024/BTTTT vào quá trình thử nghiệm/chứng nhận, đặt ra các giới hạn hấp thụ nghiêm ngặt đối với tất cả các thiết bị 5G và thiết bị di động mặt đất. Để được phép lưu thông trên thị trường Việt Nam, chỉ số SAR của sản phẩm phải được duy trì ở các ngưỡng an toàn theo quy định, nhằm ngăn ngừa tổn thương nhiệt cho mô trên cơ thể con người.
I. Định nghĩa về SAR
Tỷ lệ Hấp thụ Riêng (Specific Absorption Rate – SAR) là chỉ số kỹ thuật dùng để đánh giá tỷ lệ hấp thụ năng lượng tần số vô tuyến (RF) từ thiết bị vô tuyến trên cơ thể người. Chỉ số SAR là phương thức tiêu chuẩn hóa tại các Phòng thử nghiệm, nhằm đảm bảo rằng các thiết bị di động đều hoạt động trong giới hạn an toàn do Cơ quan quản lý đề ra, tại Việt Nam là Bộ Thông tin và Truyền thông (MIC) với QCVN 134:2024/BTTTT.
Một quan niệm sai lầm phổ biến là điện thoại có chỉ số SAR thấp hơn thì sẽ “an toàn” hơn điện thoại có chỉ số SAR cao hơn. Trên thực tế, chỉ số SAR đo được từ một thiết bị là phép đo dành cho trường hợp xấu nhất chứ không phải mức độ phơi nhiễm thông thường hàng ngày.
II. Quy trình Thử nghiệm: Đảm bảo Tuân thủ Tiêu chuẩn về SAR điện thoại di động
Để đạt được điều kiện Tuân thủ Tiêu chuẩn (Standard Compliance), mọi mẫu điện thoại di động đều phải thông qua quá trình thử nghiệm nghiêm ngặt trước khi được phép lưu thông trên thị trường. Quy trình này được thực hiện trong phòng thử nghiệm có điều khiển và giám sát, có sử dụng:
- Mô hình người (Human Phantoms): Các mô hình tiêu chuẩn về đầu và cơ thể người, được lấp đầy bằng các chất lỏng mô phỏng đặc tính hấp thụ RF của mô sinh học.
- Mức công suất tối đa: Trong quá trình thử nghiệm, điện thoại di động buộc phải hoạt động ở mức công suất tối đa trên tất cả các dải tần số được hỗ trợ.
- Thay đổi vị trí: Một đầu dò robot đo điện trường đặt tại các vị trí chuẩn, song song đó là thiết bị di động đặt ở nhiều vị trí khác nhau (ví dụ: áp sát tai hoặc gần thân).
Kết quả thử nghiệm (Test Report) cuối cùng sẽ chỉ nêu bật các giá trị SAR điện thoại di động cao nhất ghi lại được, đảm bảo rằng ngay cả trong những điều kiện khắc nghiệt nhất, thiết bị sẽ không vượt quá ngưỡng an toàn theo quy định.
III. Một lượt đo SAR duy nhất có thể chưa đủ dữ liệu để đánh giá
Dù SAR đóng vai trò quan trọng đảm bảo rằng thiết bị đáp ứng đủ điều kiện của Quy chuẩn kỹ thuật (Technical regulation), việc dựa vào một chỉ số duy nhất để đối sánh hai mẫu điện thoại khác nhau thường cho ra kết quả không đáng tin cậy. Có một số lý do tại sao “Mẫu A” với chỉ số SAR cao hơn thực tế lại có mức độ phơi nhiễm thấp hơn so với “Mẫu B”:
- Mức công suất thay đổi: Điện thoại hiện đại được thiết kế để hoạt động hiệu quả. Chúng liên tục điều chỉnh công suất phát ở mức tối thiểu cần thiết để duy trì kết nối chất lượng. Một chiếc điện thoại hiếm khi hoạt động ở mức công suất tối đa như được đo trong phòng thí nghiệm.
- Hiệu suất truyền dẫn: Một thiết bị có chỉ số SAR điện thoại di động trong phòng thí nghiệm cao hơn có thể giao tiếp hiệu quả hơn với các trạm thu phát sóng, nghĩa là nó dành ít thời gian hơn để truyền phát ở công suất cao so với một mẫu máy có “định mức thấp hơn” nhưng kém hiệu quả hơn.
- Thói quen người dùng: Phép đo SAR đỉnh có thể xảy ra ở một vị trí cầm nắm mà một người dùng cụ thể hiếm khi sử dụng.
Khung Pháp lý về SAR điện thoại di động tại Việt Nam: QCVN 134:2024/BTTTT
- Tại Việt Nam, Cơ quan quản lý cũng đã thực hiện các bước quan trọng nhằm đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng. Cụ thể, Bộ Thông tin và Truyền thông (MIC) đã ban hành QCVN 134:2024/BTTTT, Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia liên quan đến các giới hạn SAR.
- QCVN 134:2024/BTTTT đảm bảo rằng tất cả các thiết bị thông tin di động được rao bán trên thị trường Việt Nam đều phải trải qua quá trình Đánh giá sự phù hợp (Conformity assessment) để xác minh rằng các thiết bị này không vượt quá mức hấp thụ an toàn quy định, củng cố thêm một lớp bảo vệ cho người tiêu dùng trong nước.
IV. Giảm thiểu mức độ tiếp xúc đối với người dùng
Tất cả các thiết bị di động được chứng nhận đều phải đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn thấp hơn nhiều so với mức có thể xảy ra tác hại sinh học. Tuy nhiên, đối với người dùng muốn giảm thiểu mức hấp thụ năng lượng RF hơn nữa, những thay đổi mang tính hành vi trên thực tế sẽ hiệu quả hơn nhiều so với việc so sánh những khác biệt nhỏ trong các giá trị SAR:
- Giữ điện thoại ở xa cơ thể người: Sử dụng chế độ loa ngoài hoặc các phụ kiện (tai nghe có dây hoặc Bluetooth) để giữ thiết bị ở xa đầu của bạn.
- Nhắn tin: Ưu tiên tin nhắn văn bản thay vì các cuộc gọi thoại dài ghé sát tai sẽ làm giảm đáng kể mức độ tiếp xúc với vùng đầu.
- Kiểm tra tín hiệu: Hạn chế thực hiện cuộc gọi ở khu vực phủ sóng kém vì điện thoại thường tăng công suất phát để bù đắp cho việc kết nối kém.
Việc nắm rõ kiến thức về SAR điện thoại di động có thể giúp người tiêu dùng cảm thấy an tâm hơn với thiết bị của mình, đi kèm theo đó là thói quen thực hiện các bước đơn giản để quản lý môi trường RF cá nhân. Việc tuân thủ các giới hạn nghiêm ngặt về SAR điện thoại di động (1,6 W/kg (FCC) hoặc 2,0 W/kg (ICNIRP/EU)) là yêu cầu thiết yếu để các nhà sản xuất có thể tiếp cận thị trường toàn cầu. Với QCVN 134:2024/BTTTT, Việt Nam hiện quy định rằng tỷ lệ hấp thụ riêng SAR ở thiết bị di động phải đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế này trước khi lưu thông hợp pháp trên thị trường Việt Nam.
Khi công nghệ 5G và Wi-Fi 7 trở thành tiêu chuẩn, việc giám sát SAR điện thoại di động sẽ giúp đảm bảo mức bức xạ tích lũy nằm trong ngưỡng nhiệt an toàn. Bằng cách chú trọng vào SAR điện thoại di động trong cả công đoạn thiết kế và chứng nhận sản phẩm, doanh nghiệp sẽ có thể đảm bảo phần cứng thiết bị của mình mang lại hiệu suất cao, đồng thời tuân thủ đầy đủ các biện pháp bảo vệ sức khỏe cộng đồng mới nhất.
Mọi chi tiết xin vui lòng liên hệ:
CÔNG TY CỔ PHẦN PHÒNG THỬ NGHIỆM PHÚC GIA
TRUNG TÂM CHỨNG NHẬN PHÚC GIA
TRUNG TÂM THỬ NGHIỆM KIỂM ĐỊNH PHÚC GIA
Địa chỉ:
• Miền Bắc: Cảng cạn Long Biên, Số 01 Huỳnh Tấn Phát, KCN Sài Đồng B, P. Long Biên, TP. Hà Nội
• Miền Nam: Số 180, Đường D2, P. Long Trường, TP. Hồ Chí Minh
Điện thoại:
• Miền Bắc: 0965.996.696/0982.996.696/024.7779.6696
• Miền Nam: 0918.996.696
E-mail: lab@phucgia.com.vn
Website: phucgia.com.vn
Thời gian làm việc: Thứ Hai đến Thứ Sáu 8:00 – 18:30; Thứ Bảy 8:00 – 12:00
Phúc Gia® – Tổ chức thử nghiệm và chứng nhận toàn diện cho thiết bị điện – điện tử
