Camera IP được sử dụng rộng rãi trong gia đình, doanh nghiệp và các hệ thống giám sát công cộng, nhờ khả năng kết nối mạng và quản lý từ xa. Khác với camera truyền thống, camera IP hoạt động trên nền tảng Internet, cho phép truyền, lưu trữ và khai thác dữ liệu linh hoạt hơn. Việc hiểu đúng camera IP là gì, cách thức hoạt động và vai trò của thiết bị này trong đời sống hiện nay là cơ sở quan trọng để người sử dụng, doanh nghiệp và cơ quan quản lý tiếp cận đúng các yêu cầu kỹ thuật và quy định liên quan.
Xem thêm: Hồ sơ năng lực của Công ty cổ phần Phòng thử nghiệm Phúc Gia
1. Tìm hiểu về Camera IP
1.1. Camera IP là gì?
IP Camera (Internet Protocol Camera – Camera giám sát sử dụng giao thức Internet) là một loại camera kỹ thuật số có khả năng gửi và nhận dữ liệu qua mạng Internet. Khác với camera analog truyền thống, IP camera không cần đầu ghi hình riêng biệt mà có thể hoạt động độc lập, truyền hình ảnh trực tiếp đến các thiết bị kết nối mạng như máy tính, điện thoại thông minh hoặc máy chủ lưu trữ.
1.2. Hệ thống Camera IP hoạt động như thế nào?
Một hệ thống camera IP cơ bản bao gồm các thành phần chính sau:
- IP Camera: Thiết bị chuyển tiếp dữ liệu từ IP camera đến mạng Internet.
- Router: Thiết bị chuyển tiếp dữ liệu từ IP camera đến mạng Internet.
- Switch: Thiết bị kết nối nhiều IP camera trong cùng một hệ thống mạng.
- Máy chủ lưu trữ/NVR (Network Video Recorder): Thiết bị lưu trữ và quản lý dữ liệu video từ các IP camera.
- Thiết bị xem (PC, smartphone): Thiết bị nhận và xem dữ liệu hình ảnh từ IP camera.
Về cơ chế hoạt động, camera sẽ ghi hình, sau đó truyền dữ liệu kỹ thuật số qua Switch hoặc Router đến máy chủ lưu trữ (NVR) và ra mạng Internet. Điều này cho phép người dùng có thể giám sát trực tiếp hình ảnh từ xa thông qua máy tính hoặc các thiết bị di động.
2. Vai trò của camera giám sát trong đời sống
2.1. Sự gia tăng nhanh chóng của camera giám sát tại Việt Nam
Thị trường camera giám sát tại Việt Nam trong những năm gần đây phát triển với tốc độ nhanh chóng. Các số liệu thống kê cho thấy, trong vòng 5 năm trở lại đây, Việt Nam đã nhập khẩu trên 16 triệu thiết bị camera giám sát các loại. Dự báo đến năm 2025, tổng số camera được đưa vào sử dụng trên cả nước có thể vượt mốc 20 triệu thiết bị, cho thấy quy mô thị trường tiếp tục mở rộng.
Theo đó, mỗi năm Việt Nam nhập khẩu khoảng 3,2 triệu thiết bị camera, trong đó các sản phẩm có xuất xứ từ Trung Quốc chiếm tỷ trọng rất lớn, lên tới khoảng 96,3%. Thực tế này cho thấy mức độ phụ thuộc đáng kể vào nguồn cung nhập khẩu, đồng thời đặt ra những yêu cầu ngày càng rõ ràng hơn về quản lý chất lượng, an toàn kỹ thuật và an toàn thông tin đối với các thiết bị camera giám sát được lưu hành trên thị trường.
2.2. Ứng dụng camera giám sát trong các lĩnh vực của đời sống
Camera giám sát ngày càng đóng vai trò quan trọng trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội. Trong các hộ gia đình, camera được sử dụng để giám sát an ninh nhà cửa, bảo vệ tài sản, đồng thời hỗ trợ theo dõi và chăm sóc trẻ nhỏ, người cao tuổi hoặc các thành viên trong gia đình khi vắng mặt.
Đối với doanh nghiệp, camera giám sát là công cụ quan trọng trong việc đảm bảo an ninh cho văn phòng, nhà xưởng và kho bãi, giám sát hoạt động của dây chuyền sản xuất, cũng như hỗ trợ quản lý nhân sự và tài sản. Việc ứng dụng camera IP giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu quả quản lý, giảm thiểu rủi ro và tăng cường tính minh bạch trong vận hành.
Ngoài ra, camera giám sát (đặc biệt là camera IP) đóng vai trò là thiết bị nền tảng trong các hệ thống đô thị thông minh, đặc biệt trong giám sát giao thông, quản lý an ninh trật tự và hỗ trợ công tác điều hành đô thị. Hiện nay, đã có 41 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố trong cả nước đã hoặc đang triển khai các đề án xây dựng đô thị thông minh, cho thấy tiềm năng ứng dụng rất lớn của camera giám sát trong quá trình phát triển hạ tầng số và quản lý đô thị tại Việt Nam.
3. Thực trạng mất an toàn thông tin liên quan đến camera giám sát tại Việt Nam
Camera IP mang lại nhiều tiện ích rõ rệt trong giám sát, quản lý và vận hành hệ thống, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số và kết nối Internet ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, đi kèm với các lợi ích đó là những rủi ro an toàn thông tin không thể xem nhẹ. Khi camera trở thành một thiết bị kết nối mạng thường trực, việc không kiểm soát tốt các yếu tố bảo mật có thể dẫn đến những hệ quả nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền riêng tư của người sử dụng cũng như an toàn của hệ thống thông tin.
Thực trạng mất an toàn thông tin liên quan đến camera giám sát tại Việt Nam đang ở mức báo động, được thể hiện qua các con số thống kê từ Bộ Thông tin và Truyền thông:
- Hệ thống giám sát của Bộ TTTT đã phát hiện hơn 800.000 camera giám sát của Việt Nam đang bị chia sẻ dữ liệu hình ảnh công khai trên Internet.
- Trong số đó, có 360.000 camera (chiếm 45%) có nguy cơ, điểm yếu, lỗ hổng dễ bị khai thác.
- Hàng trăm hội nhóm trên mạng xã hội công khai rao bán hình ảnh, video lộ lọt từ camera giám sát.
- Khoảng 90% các hệ thống sử dụng camera giám sát chưa được kiểm tra, đánh giá an toàn thông tin mạng.
Lộ trình áp dụng của quy chuẩn được quy định rõ ràng như sau:
- Kể từ ngày 15/02/2025, QCVN 135:2024/BTTTT được áp dụng tự nguyện trong thử nghiệm, chứng nhận hợp quy, công bố hợp quy.
- Kể từ ngày 01/01/2026, thiết bị camera giám sát sử dụng giao thức Internet nhập khẩu và sản xuất trong nước phải tuân thủ (bắt buộc) QCVN 135:2024/BTTTT trước khi lưu thông trên thị trường.
Xem nội dung QCVN 135:2024/BTTTT – quy chuẩn kỹ thuật quy định về yêu cầu an toàn thông tin cơ bản cho camera giám sát sử dụng giao thức Internet tại đây
BÀI VIẾT LIÊN QUAN:
- Tác Động Của QCVN 135:2024/BTTTT Đến Thị Trường IP Camera
- Bảo Đảm An Toàn Thông Tin Mạng Cho Hệ Thống Camera Giám Sát
- Tại Sao Cần Kiểm Soát An Toàn Thông Tin Đối Với Camera Giám Sát Sử Dụng Giao Thức Internet
Mọi chi tiết xin vui lòng liên hệ:
CÔNG TY CỔ PHẦN PHÒNG THỬ NGHIỆM PHÚC GIA
TRUNG TÂM CHỨNG NHẬN PHÚC GIA
TRUNG TÂM THỬ NGHIỆM KIỂM ĐỊNH PHÚC GIA
Địa chỉ: Cảng cạn Long Biên, Số 01 Huỳnh Tấn Phát, KCN Sài Đồng B, phường Long Biên, TP. Hà Nội, Việt Nam
Điện thoại: 0965.99.66.96/0982.996.696/024.7779.6696
E-mail: lab@phucgia.com.vn
Website: phucgia.com.vn
Thời gian làm việc: Thứ Hai đến Thứ Sáu 8:00 – 18:30; Thứ Bảy 8:00 – 12:00
Phúc Gia – Tổ chức thử nghiệm và chứng nhận toàn diện cho thiết bị điện – điện tử
